Održana tribina „Delovanje Hizmet pokreta i njegove političke posledice“

Tribina „Delovanje Hizmet pokreta i njegove političke posledice“ održana je u utorak 17. septembra u klubu „Tribina mladih“ Kulturnog centra Novog Sada. Autor i predavač bila je msr Mirela Lončar, doktorantkinja Fakulteta političkih nauka Univerziteta u Beogradu i autorka naučne monografije „Osnove političkog delovanja Hizmet pokreta“.

Istakavši da je religija bitan, multidimenzionalni fenomen  koji utiče na politiku i na međunarodne odnose, autorka je kazala da je u današnjem svetu jedan od najaktivnijih transnacionalnih religijskih aktera Gulenov pokret ili Hizmet pokret (služba).

Ovaj pokret formiran je šezdesetih godina prošlog veka u sekularnoj Republici Turskoj. Osnivač je bivši turski imam Muhamed Fetulah Gulen koji se od 1999. godine nalazi u SAD u samonametnutom izgnanstvu čekajući moguće izručenje u Tursku zbog optužbi za pokušaj puča u toj državi 2016. godine.

Njegov pokret se „formalno“ deklariše kao društveni pokret utemeljen u vrednostima islama. Cilj ovog pokreta je stvaranje transnacionalnog društva – zlatne generacije idealnih ljudi. Od devedesetih godina prošlog veka pokret se proširio izvan granica  Turske i formirao institucije i organizacije, prvenstveno obrazovnog karaktera, svuda u svetu.

Prva „stanica“ ekspanzije bila je centralna Azija (zemlje bivšeg SSSR-a) gde se 1999. godine formira čak 75 institucija. Kazahstan zauzima vodeće mesto sa 29 formiranih institucija. Potom se one šire i na Balkanu (ima ih oko 40). Najprisutnije su u Albaniji. Kada je reč o Evropi, najuticajnije su u Nemačkoj, Francuskoj i Holandiji.

Zanimljivo je da su Gulenove institucije bile popularne i u Ruskoj Federaciji do 1999. godine, ali dolaskom na vlast Vladimira Putina, one su zatvorene.

– Može se reći da je Putin prozreo pravu prirodu delovanja Gulenovog pokreta i pre prvog sukoba Gulena sa Erdoganom – rekla je Mirela Lončar.

Bilateralni odnosi Turske i SAD narušeni su poslednjih godina zbog odbijanja Amerike da Gulena izruči turskoj državi povodom njegovog pokušaja puča i svrgavanja Erdogana pre tri godine. Gulen se i dalje nalazi u Pensilvaniji.

– Srbija je u vreme Gulenovog puča pružila podršku Turskoj. Danas beležimo podatak da od svih balkanskih zemalja Srbija ima  najbolje trgovinske odnose sa Turskom. Štaviše, Turska smatra Srbiju ključnim akterom u kreiranju nove ere na Balkanu – zaključila je svoje predavanje Mirela Lončar.